Bloggfęrslur mįnašarins, september 2009

Hvar er persónuvernd nśna?

Žaš er kaldranalegt įstand į Ķslandi aš Vinnumįlastofnun sem greišir fólki atvinnuleysisbętur fyrir aš vera ķ atvinnuleit skuli nśna geta samkeyrt aš vild einhverjar nemendaskrįr hįskóla į Ķslandi til žess aš passa aš nemendur ķ lįnshęfu nįmi séu ekki į atvinnuleysisbótum.

Žetta gerist ķ sömu viku og opinberir ašilar kippa śr sambandi gagnagrunni sem sżnir tengsl ķ atvinnulķfinu fyrir Hruniš og eftir žvķ sem ég best veit žį er sį gagnagrunnur nś óašgengilegur vegna persónuverndar. En hvar er persónuvernd varšandi upplżsingar um hvaša nįm fólk sękir?

Žeir sem eru į atvinnuleysisbótum eiga aš vera "virkir atvinnuleitendur".  En mįliš er bara žannig į Ķslandi ķ dag žį er enga aš vinnu aš fį nema fólk skapi sér hana sjįlft, ennžį er atvinnulķf lamaš eftir Hruniš.  Žaš er raunar lķka ljóst aš stór hluti af vinnufęru fólki į Ķslandi žarf aš endurskólast og afla sér nżrrar fęrni. Bankastarfsemi og byggingarstarfsemi veršur sennilega aldrei stórir atvinnuvegir og žaš fólk sem žar starfaši žarf sumt hvert aš bśa sig undir annars konar vinnu. 

En finnst fólki virkilega ešlilegt aš Vinnumįlastofnun njósni um fólk sem er aš reyna aš bęta ašstöšu sķna ķ lķfinu meš žvķ aš afla sér einhverrar menntunar og stašan er žannig į Ķslandi ķ dag aš engin skólagjöld eru ķ Hįskóla Ķslands og žaš kostar lķtiš aš vera žar skrįšur ķ nįm.  Margir hugsa sér žvķ aš žreygja žessa erfišu tķma žar sem žeir eru aš leita aš starfi sem ekki viršist vera ķ sjónmįli aš skrį sig ķ einstök nįmskeiš ķ hįskólanum.

Žaš er ekkert fylgst meš žvķ ķ samfélaginu aš fólk į atvinnuleysibótum hangi į krįmog drekki frį sér rįš og ręnu eša hangi heima hjį sér og einangrist.

Hvers vegna ķ ósköpunum eru žeir sem eru į atvinnuleysisbótum og reyna aš  žola įstandiš meš žvķ aš sękja nįmskeiš ķ hįskólanum  sekir um bótasvik bara af žvķ aš einhverjir ašrir nemendur ķ sama nįmskeiši eru ķ lįnshęfu nįmi? Hvaš meš ef einhver atvinnulaus er ķ fjarnįmi viš erlendan hįskóla - nįmi sem  gęti veriš lįnshęft hér į landi?  Ętlar Vinnumįlastofnun aš lįta samkeyra greišsluskrį sķna og nemendaskrį allra žeirra hįskóla ķ heiminum sem bjóša fjarnįm?

Eru žaš bótasvik aš vera skrįšur ķ nįmskeiš ķ hįskólanum? 

Žaš eru vissulega svik ef fólk sem er ķ fullu nįmshęfu nįmi er į atvinnuleysisbótum beinlķnis ķ žvķ augnamiši aš komast hjį žvķ aš taka nįmslįn. En žannig er žvķ ekki variš meš marga sem misstu vinnu eša fį ekki vinnu nśna eftir hrun. Sumir eru ekkert į leiš ķ nįm, ašeins aš leita aš skjóli og višfangsefnum til aš sitja af sér versta óvešriš ķ atvinnulķfi.

Žaš žarf engan sérfręšing til aš sjį aš įsókn ķ hįskólanįm į Ķslandi nśna er aš einhverju leyti dulbśiš atvinnuleysi. Žaš žarf heldur engan sérfręšing til aš sjį aš žaš er ekkert sem bendir til aš allir žeir hįskólanemar sem śtskrifast į nęstu misserum  fįi starf aš loknu nįmi. Žvķ mišur er kreppan djśp og žaš sér ekki ennžį ķ botninn.  Žaš fólk sem er ķ hįskólanįmi vegna žess aš žaš fęr ekki starf og tekur nįmslįn er ķ raun aš borga fyrir aš vera atvinnulaust. Žaš borgar meš žvķ aš safna skuldabagga inn ķ framtķšina, framtķš sem er ekki allt of björt ķ dag.

Žaš er mikilvęgt aš unniš verši aš žvķ aš framfęrsla nįmsmanna verši aš hluta til styrkur sem allir geti fengiš ķ einhvern tķma og svo aš hluta til višbótarnįm. Žannig er žaš ķ nįgrannalöndunum og t.d. ķ Danmörku er styrkurinn svo hįr aš nįmsmenn geta lifaš bara į styrknum ef žeir fara afar sparlega meš fé.

En ég spyr aftur. Hvar er persónuvernd nśna? Hvers vegna ķ ósköpunum mį samkeyra žessar skrįr og hvaš er aš žvķ aš fólk į atvinnuleysisskrį sé innskrįš ķ hįskóla og sitji žar ķ tķmum? 

Ef hins vegar atvinnulaust fólk stundar nįm af svo miklum žrótti og lżkur žaš mörgum einingum aš žaš eigi rétt į nįmslįni žį er sjįlfsagt aš žaš sé tekiš af atvinnuleysisbótum og beint ķ nįmslįnakerfiš. En žaš er ekki sjįlfgefiš hvaša upplżsingar Vinnumįlastofnun getur krafiš atvinnuleitendur um.  

Žaš er lķka ömurlegt aš Vinnumįlastofnun standi ķ veg fyrir aš atvinnulaust fólk leiti eftir žekkingu og fęrni sem eykur möguleika žeirra ķ framtķšinni. Žaš er lķka ömurlegt og fįrįnlegt aš fólk fįi atvinnuleysisbętur įn žess aš vera bošin einhver višfangsefni svo sem nįm, endurhęfing eša einhvers konar atvinnubótavinna. 


mbl.is Skoša frekari bótasvik nįmsmanna
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Gķfurleg gremja

Ég held aš borgarfulltrśar meirihlutans ķ Reykjavķk skynji ekki hve gķfurleg gremja, reiši og ólga er mešal allra hugsandi og upplżstra manna um hvernig nśna er höndlaš og möndlaš meš aušlindir landsins og žaš gert bak viš tjöldin og reynt aš blekkja almenning į sama hįtt og gert var fyrir Hruniš  - og ekki sķst vegna žess aš okkur grunar aš žetta baktjaldamakk sé aš kröfu AGS og erlendra stórvelda og stórfyrirtękja.

Vonandi veršur afgreišslu į Magma sölunni frestaš ķ dag.  Žessi sala į hlut OR ķ HS Orku virkar ekki mikiš skref ķ žvķ stóra mįli sem er sala  en žaš er ekki ašeins veriš aš selja hlut ķ orkufyrirtęki śt af žvķ aš žaš er ekki ķ samręmi viš lög aš eiga žann hlut.   

Nśna er ég aš hlusta į  beina śtsendingu į erindi Óskars Bergssonar fulltrśa okkar Framsóknarmanna. Óskar fer yfir mįliš og hvernig rķkisstjórnin kom aš mįlinu.

 

 


mbl.is Hróp gerš aš borgarstjóra
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Undarlegt fréttaval Moggans

Ég er ein af žeim sem er ennžį įskrifandi aš prentušu śtgįfu af Morgunblašinu. Žaš er eins konar styrkur til góšgeršarmįla frį minni hįlfu, ég vil leggja mitt til aš tryggja sem frjįlsasta og óhįšasta fjölmišlun į Ķslandi, vil tryggja aš sjónarhorn ķ fjölmišlum sé ekki eingöngu sjónarhorn žeirra sem eiga fyrir allar aršskapandi eigur į Ķslandi og halda śti mįlgagni til aš tryggja aš svo verši um aldur og ęvi. Žegar saga Hrunsins į Ķslandi veršur skrįš žį er ómögulegt annaš en tengja žį sögu viš fjölmišlun į Ķslandi, fjölmišlar og opinber umfjöllun voru kerfisbundiš notuš til aš dįsama žį sem viš vitum aš voru ósvķfnir og óheišarlegir óžokkar  og dįsama višskiptalķf og rekstur sem byggšist į blekkingum og svikamyllum.

En ég veit satt aš segja ekki hvort ég eigi aš halda įfram aš styrkja rekstur Morgunblašsins öllu lengur og halda įfram aš vera įskrifandi sem borgar fyrir įskrift.  Til hvers?  Ég les sjaldnast prentušu śtgįfuna og žaš sem ég les bęši ķ prentušu śtgįfunni og į mbl.is nśna er óbęrilega litaš af einhverju sem ég get ekki séš annaš en sé samsafn af örvęntingarfullum plottum gjaldžrota og ęrulausra fjįrglęframanna sem eru aš reyna aš gera sér mat śr einhverju sem žeir grafa eftir ķ  ķ rśstum ķslensks athafnalķfs.

Fréttamišlun į mbl.is hefur snarversnaš sķšan blašiš komst  ķ nśverandi eigu og žaš er augsżnilegt aš žaš er ekki sį tilgangur meš śtgįfunni aš vera gagnrżnisrödd og umręšuvettvangur, tilgangur meš śtgįfunni viršist aš hagręša sannleikanum žannig aš žaš samręmist sjónarmišum žeirra sem höndla og möndla bak viš tjöldin, tilgangur viršist vera aš bśa til tjöld sem žeir geta skżlst ķ og bśa til svišslżsingu žannig aš žaš sem er gert bak viš tjöldin viršist vera helgileikur pķslarvotta ķ žjónustu samfélagsins žó allir hugsandi og upplżstir menn sjįi aš žaš er brunaśtsala og eignauppstokkun sem eingöngu mišar aš žvķ aš flytja sem mest veršmęti Ķslendinga  ķ skjóli myrkrašra tjalda beint til žeirra annaš hvort beint eša sem umsżslulaun fyrir aš vera handbendi erlendra stórfyrirtękja og gullgrafarafjįrfesta.

Hvers konar fréttamat er žaš aš setja inn lķtt dulbśiš plögg grein fyrir  stefnu Sjįlfstęšismanna ķ veitumįlum einmitt į sama tķma og veriš er aš selja frjį borginni hluta ķ orkufyrirtęki til erlendra ašila, ekki bara žaš heldur er veriš einmitt ķ dag aš höggva gat ķ virkisvegg og sį virkisveggur veršur žvķ einskis virši lengur.

Morgunblašiš žegir žunnu hljóši yfir žvķ sem er mįl mįlanna ķ dag, sölu į hlut OR ķ HS Orku til Magma Energy og reynir ekki einu sinni aš grafast fyrir um allt žaš undarlega sem viršist vera aš gerast varšandi orkumįl į Sušurnesjum heldur tekur žįtt ķ aš flytja fréttir sem eru plögg fyrir stjórnmįlastefnu sem velflestir Ķslendingar eru ósammįla, stefnu sem hefur leitt af sér stórkostlegt hrun į Ķslandi, stefnu skefjalausrar og eftirlitslausrar einkavęšingar og einkavinavęšingar og tengslavęšingar žar sem bręšur og fešgar einhverra ęttbįlka skipta meš sér og hrifsa til sķn yfirrįšum yfir öllum aršskapandi eigum į Ķslandi, ķ dag til aš selja žessi yfirrįš śr landi. 

Oršiš kranafréttamennska er notuš um óvandaša fréttamennsku og ég held aš žaš sé įgętt aš halda sig viš pķpulagnir varšandi samlķkingu į hvernig fréttamennsku Morgunblašiš stundar nśna. 


mbl.is Milljaršatap Gagnaveitunnar
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Frį Jöklabréfum til Jöklafyrirtękja - frį śtrįs til innrįsar

Žaš er óžęgileg en ekki óbęrileg svišsmynd  aš sjį fyrir sér žį framtķš aš  stór hluti af Sušurnesjum verši ķ eigu og umsjón alžjóšlegra fyrirtękja žar sem ofsagróši skżst til og frį og pumpast upp ķ pappķrsyfirtękjum og žarna verši orkufyrirtęki og įlbręšslur ķ eigu erlendra ašila. Ķ sjįlfu sér er žetta ekki verra en įstandiš var žegar stór hluti af Sušurnesjum voru hernašarsvęši og žar bjuggu mörg žśsund hermenn. Erlent fjįrmagn er ekkert verra en loftbólufjįrmagn ķslenskra śtrįsarvķkinga sem hér stżršu stjórnmįlamönnum, fjölmišlum, bönkum og atvinnulķfi og forseta. En žaš er grķšarlega mikilvęgt aš missa ekki įkvöršunarvald yfir ķslenskum aušlindum og aš almannahagsmunir rįši hvernig žęr eru nżttar.  

Žaš mį hins vegar spyrja hvers virši sjįlfstęši Ķslendinga er žegar svo er komiš. Fyrir Hruniš köstušu nokkrir óprśttnir ašilar milli sķnum fjöreggjum ķslensku žjóšarinnar og žeir geršu žaš studdir af regluveldi og lagaumhverfi sem markašssinnašir stjórnmįlamenn höfšu komiš į og į mešan horfšu žeir sömu stjórnmįlamenn meš velžóknun į žetta gerast og og klöppušu og forsetinn klappaši mest allra og lofsöng žessa nśtķma skraddara og žau nżju föt keisarans sem žeir saumušu. 

En žaš er óbęrilegt aš fylgjast nś meš žvķ sjónarspili sem nśna er sett upp ķ žvķ augnamiši aš blekkja almenning og lįta fólk sęttast į aš samfélagslegar atvinnuskapandi og aršskapandi eigur séu hrifsašar śt śr höndum okkar og greitt fyrir žaš meš smįpeningum og kślulįnum. Žaš er ekki nóg meš aš Ķslendingar  séu undir ofurvaldi žeirra sem beita žvingunum og hryšjuverkalögum geršir aš skuldažręlum śt af skuldum einhverra loftbólunetbanka į erlendri grundu sem  bjó til peninga og dęldi inn ķ fataleppa og prentsjoppur ķ Bretlandi heldur eru viš nśna ręnd um hįbjartan dag og vald yfir aušlindum žjóšarinnar teknar einhvers konar fjįrhagslegu eignarnįmi aš mér viršist meš sams konar ašferšum og višskipti voru stunduš fyrir Hruniš.

Allt stefnir ķ aš Magna Energy eignist HS orku ķ gegnum žaš aš kaupa upp Geysir Green Energy og kaupa žannig upp hlut žess ķ HS Orku og svo kaupa hluti sem falbošnir eru af Orkuveitu Reykjavķkur. En žaš eru smįpeningar sem žetta fyrirtęki ętlar aš borga fyrir žann hlut, ekki nema helming af žvķ sem kostar aš virkja og miklu lęgra en OR keypti hlutinn į og afborganir eru į mjög lįgum vöxtum og einungis lķtill hluti er greiddur śt. Restin į kślulįni sem er meš veši  hlutnum sem veriš er aš selja. Žaš er auk žess ekki hiš volduga kanadķska móšurfélag (žetta meš nokkra samninga og 8 megawatta raforkuframleišslu) sem ętlar aš selja heldur er žaš sęnskt skśffufyrirtęki en žaš er eingöngu stofnaš til aš brjóta sér leiš bakdyramegin  inn į ķslenskan orkumarkaš žvķ ķslensk lög taka fram aš ašilar utan Evrópska efnahagssvęšisins megi ekki eiga ķslensk orkufyrirtęki. Hvers virši eru lög? Eru žau bara einhvers virši sem réttlęting til aš selja nśna hlut OR ķ HS Orku  af žvķ aš samkeppnislög banna OR aš eiga meira en 10% ķ öšru orkufyrirtęki? Eru žau bara einhvers virši žegar kemur aš žvķ aš tryggja erlend yfirrįš yfir orkuaušlindum Ķslendinga? Eru ķslensk samkeppnislög tęki til aš tryggja fįkeppni og nįnast einokun į orkusviši ķ framtķšinni? Eru ķslensk samkeppnislög bara mikilvęg til aš hjįlpa žvķ sem ķ fyrra var kallaš śtrįs en var ķ raun innrįs til aš verša aftur sama innrįs?

Orkufyrirtęki ķ erlendri eigu veršur ķ einokunarašstöšu ķ framtķšinni į Ķslandi. Žaš er einföld įstęša fyrir žvķ. Orkufyrirtęki ķ opinberri eigu eru allt annaš rekstrarform og žau munu ekki koma aš virkjunum sem hafa einhverja įhęttu ķ för meš sér og žau munu stķga mun varlega til jaršar en gullgrafarar sem leita aš 1000% gróša sem žeir geta hrifsaš strax til sķn. Žau munu ekki heldur lofa fjįrfestum ofurgróša ef žau žurfa aš taka erlend lįn og geta žannig ekki keppt viš žį sem gera śt į spilaborgarhagkerfi heimsins, žau munu auk žess vinna hęgar og eignatengl žeirra eru ljósari og gagnsęrri en einkafyrirtękja. Žannig mun t.d. ekki Rķo Tinto verša raunverulegur eigandi OR eša Landsvirkjunar en žaš er raunveruleg hętta aš slķkt gerist varšandi  virkjanafyrirtęki sem selja til įlvera, žau geta meš tķmanum og įn žess aš viš tökum eftir komist ķ eigu įlfyrirtękjanna ķ gegnum fyrirtękjanet. Žetta meš įhęttureksturinn er žaš sama og meš olķuaušlindir Noršmanna, Žaš er engin įstęša til aš virkja neitt į Ķslandi sem hefur einhverja įhęttu, žaš er ekki verjandi aš fara śt ķ neina virkjun į Ķslandi nema sżnt sé aš hśn sé mjög įbatasöm og žannig hefur žaš veriš meš žęr virkjanir sem žegar hefur veriš rįšist ķ į Ķslandi. Žaš er m.a. śt af umhverfissjónarmišum afar mikilvęgt aš ekki sé spillt nįttśru meš virkjunum sem einhver tvķsżna er į aš séu aršbęrar. Orkufyrirtękjum sem stjórnar er af Ķslendingum og žar sem almenningur į Ķslandi į fulltrśa eru miklu lķklegri til aš taka miš af langtķmahagsmunum Ķslendinga og langtķmaumhverfissjónarmišum.

Magna Energy er kanadķskt fyrirtęki meš fręgan stjórnarformann, svona gróšakóng silfurnįmanna. En Magma Energy ķ Kanada er  gullgrafarafyrirtęki  sem stefnir aš ofsagróša en framleišir svo aš segja ekki neitt, framleišir ekki neitt nema 8 megawött en hefur veriš aš tryggja sér samninga um virkjanaréttindi ķ nokkrum löndum t.d. Perś og Argentķnu og gengiš bżsna vel žvķ jaršvarmaveitur eru ķ tķsku en fjįrfestar telja aš gręn orka sé gróšalind ekki sķst vegna žess aš  orkuframleišsla  heimsins vex minna en orkužörf og orkuskortur fyrirsjįanlegur og višurlög viš mengun verša strangari.  Žar aš auki hefur tękni viš jaršvarmaveitur fleygt fram ķ heiminum og hęgt aš virkja meš žannig virkjunum į svęšum sem ekki var kleift įšur.

Žaš er raunar ekki Magma Energy ķ Kanada sem framleišir 8 Megawött, žaš er kanadķska móšurfélagiš, félagiš sem er aš kaupa į Ķslandi framleišir ekki neitt, er eingöngu skśffufyrirtęki stofnaš til aš fara į svig viš ķslensk lög.

Ég er aš reyna aš įtta mig į hvort hagsmunaašilar tengdir Framsóknarflokknum spili eitthvaš hlutverk ķ žvķ sem nś er aš gerast ķ višskiptum ķ orkumįlum į Ķslandi. Allir sem taka žįtt ķ stjórnmįlastarfi eigi aš skoša sinn heimaakur og ég skoša sérstaklega Framsóknarflokkinn enda vil ég vinna aš žvķ aš minn flokkur leiši sem mest uppbyggingu og breytt vinnubrögš į Ķslandi nśna eftir Hruniš.  Žaš gengur ekki aš sökkva Ķslendingum aftur ofan ķ sama dżpiš, žaš eina sem dugar er aš byggja hér upp žjóšfélag samhjįlpar og samvinnu og hverfa frį blindri gróšahyggju og einkavęšingu og višskiptalķfi spilaborgarfjįrglęfra.  Mér viršist tengsl ašila tengdum Framsókn vera žannig aš Finnur Ingólfsson fyrrum išnašarrįšherra  į fyrirtękiš Fikt ehf og žaš fyrirtęki į įsamt Helga S. Gumundssyni fyrrum stjórnarmanni ķ Sešlabankanum fyrirtękiš Landvar og žaš fyrirtęki į ķ VGK Invest. Mannvit verkfręšistofa į lķka hlut ķ VGK invest og ķ gegnum žaš félag  hlut ķ GGE. Landvar ehf (Helgi Gušmundsson og Finnur) og Žeta ehf. (Kristinn Hallgrķmsson)  eru félög sem munu eiga  helmingshlut ķ VGK Invest , mig minnir aš Landvar eigi meirihlutann af žvķ .

Er VGK Invest žessi félög og VGK hönnun? Ég get nś reyndar ekki fundiš annaš en fyrirtękiš Mannvit sé öflug og trśveršug verkfręšistofa, raunar eina vķsbendingin  um aš alvörufęrni sé į bak viš žį sem standa aš GGE. (heimild  Mannvit į hlut ķ GGE ķ gegn um VGK-Invest)

En žaš viršist  blekkingarleikur ķ gangi og sömu vinnubrögš og voru fyrir Hrun. Spagettikįssa skśffufyrirtękja og lįtiš sem fyrirtękin séu rekin af trśveršugum og öflugum ašilum žegar žau eru žaš ekki. VGK Invest er bara skśffufyrirtęki en žaš er lįtiš eins og žaš sé verkfręšistofa. Hér er dęmi:

 Mannvit sem er stęrsta verkfręšistofa landsins  er kynnt į vefsķšu Geysir Green energy (www.geysirgreenenergy.com)   sem eigandi hlutsins sem VGK-Invest į.

Sjį vefslóšina http://www.geysirgreenenergy.com/about/shareholders/

Žar stendur aš Mannvit Engineering ( VGK Invest) eigi 7 % af Geysir Green Energy og ef smellt er į nafniš žį er tenging ķ http://www.mannvit.com

Samt kemur fram ķ grein ķ DV 11. jślķ 2009 og haft eftir Sigurši Arnalds stjórnanda hjį Mannvit oršrétt:

Mannvit į hlut meš öšrum ķ allmörgum öšrum fyrirtękjum. Žau fyrirtęki eru aš sjįlfsögšu ekki Mannvit hf. Eitt žeirra er eignarhaldsfélagiš VGK-Invest, sem į 6,8% hlut ķ Geysi Green Energy. Mannvit į žannig óbeinan hlut ķ žvķ įgęta félagi.

gge-mannvit.jpg

Er žetta ekki sömu klękjabrögšin og voru žegar REI var kynnt eins og sama fyrirtęki og Orkuveita Reykjavķkur beinlķnis til aš slį ryki og blekkja erlenda fjįrfesta?

Mér sżnist aš žaš sé veriš aš  blekkja erlenda fjįrfesta alveg eins og ķslenskan almenning.

Žaš  er erfitt aš finna śt hver į hvaš  žvķ skśffufyrirtękin viršast spretta upp og hverfa į augabragši en žaš sįrgrętilegasta viš fjįrmįlagjörninga sem voru framdir fyrir hrun er aš ķ flestum tilvikum var um einhvers konar skuldsettar yfirtökur aš ręša og žaš voru bankar eša fyrirtęki sem įttu hvort annaš og voru  meš einhvers konar blöff ķ gangi sem keyptu hluti ķ aršvęnlegum ķslenskum fyrirtękjum. Žannig bżst ég viš aš hlutir ķ HS Orku hafi veriš keyptir og žaš er ķhugunar- og rannsóknarefni hve mikil raunveruleg veršmęti komu inn ķ t.d. GGE og hve mikiš voru skuldir sem nśna lenda į ķslensku žjóšinni gegnum gjaldžrota fyrirtęki og veršlaus hlutabréf ķ eigu gjaldžrota banka sem lįnušu gegn veši ķ žessum bréfum. 

Žaš veršur aš segjast eins og er aš saga GGE er ekki saga upplżstrar og trśveršugrar umręšu og hśn er ekki dęmi um heišarlega samkeppnisišju og fullkomiš markašshagkerfi.  Svona tilraun til samkeppnisreksturs er skrķpaleikur, mį ég žį frekar bišja um rķkisrekstur stjórnaš af  ašilum sem eru trśir sķnu samfélagi en hafa ekki gleymt žvķ aš žeir eru žjónar fólksins en hafa ekki fengiš upp ķ hendurnar til einkaafnota spilafé til aš taka žįtt ķ matadorleik peningahagkerfis. Žaš er sįrgrętilegt hvernig fé śr samvinnufélögum brann upp ķ żmsum skrżtnum fjįrmįlagjörningum.

Bjarni Įrmanns og Hannes SmįraEn til aš reyna aš glöggva mig į hver į hvaš žį er žetta yfirlit yfir  GGE og hluta af sögu žess.  Bjarni Įrmannsson (žessi sem er ķ fréttum   nśna žvķ hann telur óįbyrgt aš borga kślulįnin sķn) og Hannes Smįrason śtrįsarvķkingur koma žar mikiš viš sögu.

 

Ķ stuttu mįli er saga GGE žessi, žaš er stofnaš ķ byrjun įrs 2007 af FL Group, Glitnir og VGK hönnun og er tilgangur félagsins aš fjįrfesta ķ verkefnum tengdum sjįlfbęrri orku vķšs vegar um heiminn, sérstaklega jaršvarma. Žį var Hannes Smįrason forstjóri FL GRoup og Bjarni Įrmannsson forstjóri Glitnis. GGE réši Įsgeir Margeirsson fyrrverandi framkvęmdastjóra OR sem forstjóra.

Žaš er augljóst aš GGE hafši einhverja "hidden agenda" og var beinlķnis stofnaš til aš hrifsa til sķn orkufyrirtęki sem yršu einkavędd, jį svona eins og endurtekin bankaeinkavęšingin. Žaš er įhugavert aš fyrrum stjórnarformašur OR Gušlaugur Žór žingmašur Sjįlfstęšismanna var talsmašur einkavęšingar orkufyrirtękja eins og raunar Illugi Gunnarsson (Sjóšur 9 ) og žaš mį ķ žessu sambandi skoša hve duglegur Gušlaugur var aš hala inn fé ķ Sjįlfstęšisflokkinn (sem flokkurinn hefur nś skilaš og sżnt aš hann ętlar aš breyta um vinnubrögš, takk fyrir žaš Sjįlfstęšismenn!)og žaš er sorglega  grunsamlegt og žarfnast nįnari rannsóknar hve tķmasetning į stofnun GGE var žvķ aš sį stofnašili sem įtti leišandi hlut ķ félaginu ž.e. Fl Group gaf grķšarmikiš fé inn ķ Sjįlfstęšisflokkinn fyrir oršastaš stjórnmįlamanns sem var stjórnarformašur Orkuveitu Reykvķkinga. Ķ frétt frį stofnun GGE segir: "Geysir Green Energy mun einbeita sér aš tękifęrum ķ nżtingu jaršvarma, fjįrfestingum ķ žróun og byggingu jaršvarmaorkuvera, annast yfirtöku į jaršvarmaorkuverum ķ eigu orkufyrirtękja og taka žįtt ķ einkavęšingu orkufyrirtękja žar sem tękifęri gefast."

Fl GRoup įtti leišandi hlut ķ GGE.  Upphaflegt stofnfé var 100 milljónir dollara eša um 7 milljaršar į žįverandi gengi. Žaš er nś reyndar ekki augljóst hver į hvaš ķ žessu félagi enda viršist žaš augljóst aš margt var gert til aš slį ryki ķ augu fjįrfesta og/eša kröfuhafa t.d. varšandi Fl Group, žaš var ķ erlendri pressu lįtiš eins og žetta vęri miklu meira en žaš er.

Žaš sprakk allt upp ķ loft ķ Reykjavķk śt af REI mįlinu og žar verš ég aš hrósa sexmenningunum ķ Sjįlfstęšisflokknum og fulltrśum Vinstri gręnna og Samfylkingar ķ OR fyrir aš hafa stoppaš žį vitleysu alla. 

Žaš er  raunalegt  hvernig Össur sem žį var išnašarrįšherra og Ólafur Ragnar forseti dinglušu meš ķ žeim dansi, ég hef nś įtt erfitt meš aš taka mark į žeim sķšan  žó ég virši žį bįša sem heišarlega og gįfaša stjórnmįlamenn. 

3. október 2007 var sagt frį žvķ ķ fréttum aš orkufyrirtękin REI (śtrįsararmur OR) og GGE hefšu sameinast og hlutaféš vęri 40 milljaršar, OR ętti 35% hlut, FL Group 27% og Atorka 20%. Bjarni Įrmannsson yrši stjórnarformašur og Gušmundur Žóroddsson forstjóri.  Gušmundur fullyrti žį ķ aš heildareignir vęru 60 milljaršar og milljaršatugir ķ gróša ķ vęndum.

Ķ fréttum var sagt frį aš 500 milljóna króna hlutur Bjarna Įrmannssonar, stjórnarformanns REI, hefši tvöfaldast aš veršmęti į žremur vikum. Veršmętaaukningin vęri hįlfur milljaršur króna og 5. október var vitnaš ķ Bjarna sem žį taldi  aš REI vęri  metiš į 65 milljarša króna en žaš hefši veriš tališ 18 milljarša króna virši tępum mįnuši įšur. 

Žetta er reyndar blekkingaleikur sem viš vitum nśna aš śtrįsarvķkingarnir notušu oft og išulega, žeir seldu fram og til baka fyrirtękin og bréfin rokkušu upp śr öllu valdi, ekki sķst ef hęgt var aš lįta žetta fara ķ gegnum banka sem var ķ höndum žessara sömu ašila. Svo byggšist ķslenska fjįrmįlaundriš einfaldlega į carry-trade.

Žess mį reyndar geta aš hlutur OR ķ Hitaveitu Sušurnesja (Nś HS Orku) įtti aš yfirfęrast til Rei og svo įtti REI aš sameinast GGE.  GGE įtti 32% ķ Hitaveitu Sušurnesja og OR 16 %.

Össur išnašarrįšherra féll hins vegar marflatur fyrir blekkingum śtrįsarvķkinga - nś eša žaš sem er verra - kannski spilaši hann meš ķ blekkingunni til aš blekkja umheiminn um hvernig įstandiš vęri į ķslensku fjįrmįlalķfi - į sama hįtt og forsętisrįšherra og utanrķkisrįšherra žeystu um lönd til aš sannfęra umheiminn um aš allt vęri ķ lagi meš ķslensku bankana einmitt žegar žeir römbušu į heljaržröm og rétt įšur en žeir steyptust nišur ķ hyldżpiš og tóku okkur meš sér. Össur tjįši sig margoft um hvaš žaš vęri mikil  „višskiptaleg snilld“ aš bśa svona til peninga śr engu.  Žetta var m.a. haft eftir Össuri:

Ašspuršur hvort hann teldi aš rétt aš borgin ętti fyrirtęki eins og REI sagšist Össur ekki hafa neinar hugmyndalegar efasemdir um žaš. „Ég tel žaš hafa veriš višskiptalega snilld aš koma žessum óefnislegu veršmętum, žekkingunni og reynslunni innan Orkuveitunnar, meš žessum hętti ķ veršmęti," segir Össur.... „Žaš er bśiš aš leggja fram af hįlfu borgarinnar 4,6 milljarša, hluturinn viršist vera 23 milljarša virši (Sjį Vķsir - Višskiptaleg snilld aš koma žekkingu Orkuveitunnar ķ veršmęti )

Ķ śtvarpsfréttum snemma ķ október 2007 sagši Össur Skarphéšinsson, išnašarrįšherra  aš sér žętti mikil „višskiptaleg snilld“ ef tękist aš bśa til 14–15 milljarša veršmęti „nįnast śr loftinu“ fyrir okkur skattborgara ķ Reykjavķk meš hinu nżja REI. Össur óskaši žess, aš Reykjavķkurborg tękist aš „realķsera“ žessi veršmęti. Hśn gęti hugsanlega notaš žau til aš lękka orkuverš.(Sjį bjorn.is 16.3.2008)

 

Į nokkrum dögum ķ október 2007 poppušust bréfin upp śr öllu og forsetinn og śtrįsarvķkingarnir voru į ferš og flugi aš selja hugmyndina. Bjarni Įrmannsson og Hannes Smįrason fóru į fund ķ London og ég gat ekki betur séš į efni sem ég skošaši į enskum vefsķšum en žaš vęri veriš aš slį ryki ķ augu vęntanlegra erlendra fjįrfesta, žaš var lįtiš eins og veriš vęri aš kaupa sjįlfa Orkuveitu Reykjavķkur og žaš var į żmsum stöšum rętt um reynslu hennar sem frumkvöšuls ķ jaršvarmaorku. Į fundinum ķ London sögšu žeir Bjarni og Hannes Smįrason, forstjóri FL Group, aš eignir REI yršu į bilinu 180 til 300 milljaršar króna, žegar félagiš fęri į markaš įriš 2009. Ķ fréttum hljóšvarps rķkisins kl. 18.00 7. október 2007 sagši: „Į žrišjudaginn [2. október] flaug Ólafur Ragnar Grķmsson, forseti Ķslands, til Kķna ķ boši Glitnis. Žar var forsetinn aš plögga jaršvarmaśtrįs/innrįs į Ķslandi. 

Meirihlutasamstarf Framsóknar og Sjįlfstęšisflokks klofnaši śt af žessu REI mįli og nżr meirihluti var myndašur  12. október.   Hinn 1. nóvember 2007  hafnaši borgarrįš samruna REI og GGE og ógilti bęši samrunann og tuttugu įra žjónustusaming REI viš Orkuveitu Reykjavķkur. Hinn 2. nóvember ógilti stjórn OR  einróma samruna REI og GGE. Hannes Smįrason forstjóri FL Group hótaši skašabótamįli en engin skašabótakrafa barst.

Forseti Ķslands Ólafur Ragnar og Gušmundur Žóroddsson, forstjóri REI voru heišrašir af  Bill Clinton  fyrir aš lofa 8 til 9 milljöršum  fimm įrum til fjįrfestinga ķ fįtęka afrķkurķkinu Djķbśti.  Hvaš varš af žeirri fjįrfestingu, hver lofaši henni og er stašiš viš hana?

Ķ fyrrasumar var tilkynnt um 15 milljóna dollara hlutafjįraukningu bandarķska fyrirtękisins Wolfensohn & Co ķ Geysi Green Energy (GGE). Peningarnir hafa hins vegar ekki skilaš sér oÓlafur Jóhann Ólafsson er  genginn śr stjórn félagsins.

Svo gerist žaš ķ febrśar 2008 aš ža FL Group leggur 18,4 % hlut inn ķ Glacier Renewable Energy Fund sem veršur einn af glitnis sjóšum . Atorka jók hlut sinn ķ GGE ķ 43,8% (i gegnum dótturfélagiš Atorka Renewable Energy Fund) og VKG Invest  er komiš meš 10,8%. VKG Invest viršist svo verša aš VGK Invest (Mannvit Engineering) og eiga 9 %  (heimild um sögu GGE m.a. ķ grein Björns Bjarnasonar Hiš misheppnaša snilldarbragš - enn um samruna REI og Geysir Green )

Žetta blogg er frekar sundurlaus samantekt į sögu GGE og hvernig valdažręšir og hagsmunir tengjast žvķ. Žaš er grķšarleg hętta einmitt nśna žegar viš erum ķ klemmdri stöšu aš taka įkvaršanir sem skerša möguleika Reykvķkinga og annarra landsmanna ķ framtķšinni.  Žetta blogg er lķka ašvörun til Ķslendinga  og  įkall til stjórnmįlamanna, sérstaklega hinna įgętu borgarfulltrśa Reykjavķkur sem nśna eru hverjum öšrum betri og vinna af trśmennsku fyrir borgina (Óskar er nįttśrulega bestur enda er hann jaršbundinn og skynsamur Framsóknarmašur sem ég reyni mikiš aš sannfęra um aš žessi sala sé ekki svo snišug:-)  um aš fylgjast meš žvķ sem er aš gerast og stoppa aftur svona vitleysu og spilaborgarblekkingarleik.

Sala į öllum hlut HS orku til einkaašila ķ dularfullum skśffum og meš kślulįni er ekkert aš gera fyrir atvinnusköpun ķ Reykjavķk en til langs tķma žį geta skrżtnir gjörningar ķ orkumįlum eyšilagt möguleika borgarbśa og fólks hér ķ žéttbżlinu į sušvesturhorninu. Loforš eru loforš og stundum eru loforš lķka loftbólur og žegar lįtiš er ķ vešri vaka aš Magna energy muni koma hér meš mikiš fé til virkjunarframkvęmda žį mun žaš ekki gerast nema įstandiš breytist ķ heiminum.  Og ef įstandiš breytist ķ heiminum žannig aš stóru fyrirtękin fara aš byggja stórišjuver aftur žį mun svo sannarlega verša eftirspurn eftir orkuverum į Ķslandi og/eša hęgt aš fį fé til framkvęmda. Žaš getur lķka veriš aš lögum verši breytt, žaš eru skrżtin samkeppnislög sem virka žveröfugt viš žaš sem žau įttu aš gera, samkeppnislög sem ala į spillingu og einokun og brjóta skśffufyrirtękjum leiš inn ķ ķslensk orkufyrirtęki.  Žaš er veriš aš tryggja samninga nśna, žetta er sami leikur og žegar ašilar tryggšu sér ašstöšu fyrir olķuhreinsunarstöš ķ Arnarfirši. Žaš hefur sennilega aldrei veriš į teikniboršinu hjį žvķ fyrirtęki aš reisa žar olķuhreinsunarstöš heldur er ašalmįliš aš fį samninginn ķ heldur og bķša svo žangaš til aušlindin ž.e. ašstašan veršur mikilsvirši og hęgt aš koma ķ verš.

Žetta er sama og spįkaupmennirnir sem nśna reyna aš tryggja sér yfirrįš yfir vatni vitandi žaš sem allir ęttu aš vita aš vatn hękkar ķ verši. Žeir ętla ekki aš reisa vatnsverksmišjur, ašalatrišiš er aš hafa samninga til langs tķma um vatnssölu. Žaš eru svona višskiptahęttir sem draga aš sér skśrka, svona eins og Iceland Glacier Products ķ Snęfellsbęr

Nśna spretta upp fyrirtęki meš jökla ķ nafninu eins og Glaciers Partners Corp og Capacent Glacier og Glacier Renewable Energy Fund en žaš er ekki vķst aš žaš séu neinir raunverulegir jöklar bak viš žau nöfn og hvaš žį rennandi vatn.

 

 


 

 


mbl.is Samruni Geysis Green og HS Orku samžykktur
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Óšal fešranna

Daginn sem Alžingi Ķslendinga samžykkti Icesave samninginn lauk ég viš aš mįla eldhśsiš. Daganna sem umręšurnar stóšu hęst į Alžingi  žį mįlaši ég bęši eldhśsiš og bašiš og vaskahśsiš nišri ķ kjallara.  

Kvikmyndin Óšal fešranna frį 1978 endar į žvķ aš  söguhetjan er aš mįla hśsiš sitt, söguhetjan sem er stökk ķ sveitinni sinni eftir aš móšir hans hefur selt  frį žeim afnotarétt  til óralangs tķma į žvķ eina sem einhvers virši var ķ eigu žeirra og kaupfélagiš  ķ plįssinu er komiš į nżja kennitölu og  sś inneign sem žau įttu žar er horfin.  Hvers vegna endar Óšal fešranna svona ?  Jś, myndmįliš segir aš sį sem mįlar hśsiš sitt er ekki į förum, hann hefur įkvešiš aš vera.

Žaš er mannsaldur eša um žrjįtķu įr frį žvķ aš myndin um Óšal fešranna  kom śt, kvikmyndin sem sagši söguna af žeim sem uršu eftir ķ sveitinni og sagši söguna af įtthagafjötrum. Söguna sem var sögš gegnum sjónarhorn žeirra sem bśa ķ borgum og fyrir žį sem bśa ķ borgum.

Ég velti fyrir mér hvernig sagan veršur sögš af žeim fjötrum sem nśna leggjast yfir ķslenska žjóš. Einhvers konar nśtķma herleišing žar sem viš erum oršin skattland erlendra stórvelda sem hingaš kemur til aš innheimta skatta sem reyndar eru nśna kallašir skuldir.

En nśna er reynt aš fį okkur til aš kyssa og blessa fjötrana og lįta allar bjargir okkar af hendi eins og žaš sé veriš aš gera okkur greiša og stjórnmįlamenn, bankamenn og fjölmišlamenn vefja žetta inn ķ orš  eins og til aš fela fyrir okkur hvaš er aš gerast. Tala um aš žaš sé ekki veriš aš selja aušlindir žó žęr séu framseldar ķ tvo mannsaldra til erlendra gullgrafara og skśffufyrirtękja.

Af hverju eigum viš aš hegša okkur eins heimskulega og móširin ķ Óšali fešranna? Af hverju eigum viš aš sętta okkur viš dularfulla og óskiljanlega fjįrmįlagjörninga sem fyrst og fremst hafa gróšahagsmuni einkaašila aš leišarljósi?

Hagfręšingurinn Stiglits segir ķ Fréttablašinu ķ dag:

"Erlend fjįrfesting ķ virku fyrirtęki sé ekki ķ öllum tilfellum fjįrfesting heldur fjįrmagnsflutningar. Stundum komi alls ekki peningar inn ķ landiši, heldur fįi fyrirtękiš féš jafnvel aš lįni innanlands. 

Fjįrfestar vilji helst ekki aš neitt sé gert opinskįtt um slķka samninga og af augljósri įstęšu: Žaš  er veriš aš ręna landiš."

Žaš er veriš aš ręna landiš nśna meš samningum um sölu og framsal į orkuaušlindum Ķslendinga. Žaš er skylda okkar fyrir hönd barna okkar og allra Ķslendinga sem hér ętla sér aš bśa ķ framtķšinni aš gęta hagsmuna almennings og breyta ekki orkuaušlindum Ķslendinga ķ spilastokk fyrir nęstu umferš ķ spilaborgarsamfélagi fjįrmįlamanna.

 

 

 


mbl.is Gušni bauš žjóšstjórn įri fyrir fall bankanna
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

1000 % hagnašur og samkeppnislög sem hindra samkeppni

Orkuveita Reykjavķkur mį ekki eiga meira en 10 % ķ HS orku vegna orkulaga. Žess vegna reynir OR nśna aš selja hlut sinn og einn kaupandi hefur gert tilboš sem stjórnin hefur tekiš. Žaš er hins vegar borgarrįš og borgarstjórn sem hafa seinasta oršiš. Śt frį sjónarhóli OR og mišaš viš žaš aš umhverfi orkulaga veriš óbreytt žį brįst stjórn OR hįrrétt viš žessi mįli og gerši žar sem stjórninni bar og var fališ aš gera.


Ķ žessu mįli žarf hins vegar aš horfa lengra, horfa į hagsmuni Ķslendinga til langs tķma og horfa til žess įstands sem hérna skapašist og reyna lķka aš ana ekki beint aftur ofan ķ sama foraš.

Žaš mį lķka benda į aš hagsmunir ķslenska orkukgeirans og Reykjavķkurborgar eru nįtendir meira segja svo tengdir aš Reykjavķkurborg stendur ennžį ķ įbyrgšum fyrir Landsvirkjun žį aš bśiš sé aš selja hluta borgarinnar. 

Žaš sem ég hef lesiš um žetta fyrirtęki Magma Energy og stjórnarformann žess Ross J. Beaty  vekur verulega tortryggni mķna og žvķ meira sem ég les žeim mun meira stašfestist ég ķ žeim grun aš hér sé rekstur einmitt af žeim toga sem ég vil hvorki  hafa į Ķslandi  né annars stašar ķ heiminum og hér sé veriš aš fara śr öskunni ķ eldinn.

Forsaga Ross J. Beaty er ķ silfurnįmuvinnslu. Menn ęttu aš kynna sér samfélagsleg įhrif žeirrar vinnslu og ekki sķst mannréttindi žeirra sem starfa ķ nįmunum. Aršurinn aš žeirri nįmavinnslu rennur ekki til nęrsamfélagsins, aršurinn er fluttur śt og dreift til žeirra sem standa aš fjölžjóšlegum aušhringjum eins og Ross J. Beaty bżr til.  Žetta fyrirtęki Magma energy er bara pappķrsfyrirtęki til aš skśffa įgóša til og frį. En gefum Ross J. Beaty oršiš. Hann segir sjįlfur:

For your shareholders, don't look for 10% returns, look for 1000% returns. Face it, the mining game is a highly risky business, and you should try ...to earn your investors massive returns in exchange for them taking the risk of investing in this sector." Sjį hér http://www.gold-speculator.com/people-interest/5156-ross-beaty.htm

Sem višskiptafręšingur og hagfręšingur žį veit ég aš žaš žarf aš vara viš öllum sem lofa eša stefna į 1000% įvöxtun. Žaš er ekkert sem bendir til aš hér sé įbyrgt fyrirtęki į ferš og žetta fyrirtęki hefur enga reynslu ķ jaršvarma. Eina reynslan  sem Ross J. Beaty  viršist geta stįtaš af er aš bśa til fyrirtęki sem draga mikinn arš til hluthafa sem eru ekki ķ sama landi og žęr aušlindir sem hann hefur fjįrfest ķ.

Žetta er nżlendustefna og leiš til aš Ķsland verši įhrifalaus og blįfįtękt sker žar sem svona fyrirtęki soga burt allan įgóša af aušlindum og fleyta honum til hluthafa sinna erlendis.

Žaš er į įbyrgš allra Ķslendinga aš flana ekki aš neinu ķ svona mįlum. Hér er veriš aš stķga stęrra skref en aš selja hlut śt śr orkufyrirtęki į Ķslandi, hér er veriš aš stķga žaš skref aš hleypa erlendum pappķrsfyrirtękjum meš nįkvęmlega sömu vinnubrögš og fyrirtęki śtrįsarvķkinganna aš ķslenskum orkuaušlindum.

 Žaš mį reyndar lķka velta fyrir sér hve stóran hluta samkeppnislög spila ķ žessu mįli. Karl skrifar įgęta athugasemd į bloggiš hennar Lįru Hönnu, hér er hluti hennar:

 

Žaš getur ekki veriš tilgangur samkeppnislaga aš stušla aš stórskaša žeirra fyrirtękja sem fį į sig śrskurš um ógildingu fjįrmįlagjörninga. Žannig žyrfti e.t.v. ekki annaš en aš opna į žaš ķ lögunum aš veita megi frest til aš fullnusta śrskurš, bjóši markašsašstęšur ekki upp į įsęttanlega lausn mįla meš beinni sölu į markaši. Į mešan sį frestur gildir mį hugsa sér aš fylgst sé nįnar meš starfsemi viškomandi fyrirtękis af samkeppnisyfirvöldum en alla jafna. Aušvitaš er alveg (eša hefši alveg veriš) hęgt aš leysa žetta mįl. Ešlilegast hefši sennilega veriš aš kaupin af Hafnarfjaršarbę hefšu gengiš til baka.

En miklu alvarlegra mįl er aš žetta snżst ķ raun ekki um samkeppni, heldur er hér ķ mķnum huga mikill og alvarlegur skortur į samkeppni ķ uppsiglingu. Žegar Magma įkvešur aš hękka skuli gjaldskrį HS Orku um 30-70, nś eša 130%, žį stöndum viš neytendurnir berskjaldašir og eigum ekki lengur tryggan ašgang aš varmanum ķ jöršinni og rafmagninu ķ leišslunum (sbr. regnvatniš ķ Bólivķu og rafmagniš ķ Soweto ķ Sušur-Afrķku). Nś er žaš ekki svo aš viš getum t.d. žį įkvešiš sem neytendur aš skipta žį bara viš annaš fyrirtęki

 


« Fyrri sķša

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband